โขม
ผักโขม ลำต้นอวบน้ำ สูง 1 2 ฟุต ใบอวบใหญ่ สีเขียวเข้ม ไม่มีหนาม ขยายพันธุ์ด้วยเมล็ด ขึ้นง่าย โตเร็ว ทนแล้งได้ดี
ส่วนที่ใช้ : ใบอ่อนและใบสด ทั้งต้นและราก
คุณค่าทางโภชนาการ : คาร์โบไฮเดรต โปรตีน แคลเซียม ฟอสฟอรัส เหล็ก วิตามินเอ วิตามินบี 1 วิตามินบี 2 ไนอาซิน และวิตามินซี
สรรพคุณและวิธีใช้ ใบสด ใช้น้ำคั้นทาแก้คันและแก้พิษแมลงป่อง รักษาแผลพุพอง ลวกกินเป็นผัก ทำแกงจืด ราก มีสรรพคุณในการขับปัสสาวะ ขับเสมหะ ต้มอาบแก้คัน เป็นยาถอนพิษร้อนใน แก้ไข้ แก้หัดต่าง ๆ แก้เบื่ออาหาร แก้กลาก ทั้งต้น ต้มอาบแก้คัน ขับเสมหะ ขับปัสสาวะ (ใช้ร่วมกับโขมหิน เรียกว่า โขมทั้งสอง)
โขมหนาม
โขมหนาม เป็นพืชในกลุ่มวัชพืช ขึ้นง่ายและขึ้นเองตามธรรมชาติ ก้านและลำต้นมีหนาม ใบเป็นสีเขียวใหญ่กว่าผักโขมแดง
ส่วนที่ใช้เป็นยา ทั้งต้น
ประโยชน์ทางยา ผักโขมมีรสจืด ช่วยรักษาโรคเลือดออกตามไรฟัน แก้อาเจียน เพิ่มน้ำนมในสตรี
วิธีใช้ ใช้ใบสดอ่อน นำมาปรุงเป็นอาหารด้วยการต้มเป็นผักกินกับน้ำพริก ทำแกงจืด ผัดกินบ่อยๆ ช่วยรักษาโรคเลือดออกตามไรฟัน แก้อาเจียน ใช้รากผักโขมหนาม 1 กำมือ นำมาสับแช่ในน้ำซาวข้าวพอท่วมยา หรือ ตำก็ได้ กินครั้งละ 1 ช้อนโต๊ะ กินไปเรื่อยๆ จนกว่าจะหาย เพิ่มน้ำนมในสตรี ใช้ผักโขมทั้งต้น 1 กำมือ ต้มกับน้ำ 3 ถ้วย ให้เหลือ 1 ถ้วยครึ่ง กินเช้า-เย็น
คุณค่าทางอาหารผักโขม มีส่วนช่วยลดอาการแน่นท้อง ช่วยให้เจริญอาหาร และป้องกันโรคเลือดออกตามไรฟันได้
คุณค่าทางโภชนาการแคลเซียม ฟอสฟอรัส ธาตุเหล็ก วิตามินเอ บี1 บี2 วิตามินซี ไนอาซิน คาร์โบไฮเดรต โปรตีนและไขมัน